តេឡេស្កុបអវកាស Hubble បានផ្តល់នូវទិដ្ឋភាពលម្អិតនៃ NGC 4654 ដែលជាកាឡាក់ស៊ីគូទខ្យងកម្រិតមធ្យមស្ថិតនៅចម្ងាយ 72 លានឆ្នាំពន្លឺក្នុងចង្កោមកាឡាក់ស៊ី Virgo។ កាឡាក់ស៊ីនេះ ដែលមានឆ្នូតកណ្តាលស្រអាប់ បង្ហាញពីរូបរាងមិនសមាមាត្រយ៉ាងច្បាស់លាស់ ដែលកំណត់ដោយគែមខាងមុខដ៏មុតស្រួច និងសង្កត់ខ្លាំង ព្រមទាំងកន្ទុយឧស្ម័ននៅផ្នែកខាងក្រោយ។

តារាវិទូបានសន្និដ្ឋានថាការខូចទ្រង់ទ្រាយនេះបណ្តាលមកពីការរួមបញ្ចូលគ្នានៃកម្លាំងចម្បងពីរ។ នៅពេលដែល NGC 4654 ធ្វើដំណើរក្នុងល្បឿនលឿនកាត់តាមចង្កោមកាឡាក់ស៊ី Virgo វាបានជួបប្រទះនឹងឧស្ម័នក្តៅ និងស្តើងនៃមជ្ឈដ្ឋានក្នុងចង្កោមកាឡាក់ស៊ី។ អន្តរកម្មនេះ ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាការដកហូតសម្ពាធរ៉ាម (ram pressure stripping) បានសង្កត់គែមខាងមុខរបស់កាឡាក់ស៊ី និងទាញឧស្ម័នរបស់វាចេញទៅខាងក្រៅ។ លើសពីនេះ អ្នកស្រាវជ្រាវជឿថាការចែកចាយផ្កាយមិនស្មើគ្នារបស់កាឡាក់ស៊ីគឺជាលទ្ធផលនៃការប៉ះទង្គិចដោយទំនាញជាមួយកាឡាក់ស៊ីជិតខាង NGC 4639 កាលពីប្រហែល 500 លានឆ្នាំមុន ដែលបានរំខានដល់ការបង្កើតផ្កាយនៅផ្នែកម្ខាងនៃរចនាសម្ព័ន្ធនេះ។

Advertisement

ទោះបីជាមានសម្ពាធខាងក្រៅទាំងនេះក៏ដោយ NGC 4654 នៅតែបន្តបង្កើតផ្កាយក្នុងអត្រាស្រដៀងនឹងកាឡាក់ស៊ីដទៃទៀតដែលមានទំហំដូចគ្នា ដោយបង្កើតផ្កាយថ្មីជិតពីរដងនៃម៉ាស់ព្រះអាទិត្យជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ការសង្កេតថ្មីៗរបស់ Hubble ដែលបានចាប់យកពន្លឺដែលបញ្ចេញដោយពពកឧស្ម័នដែលមានថាមពល បានបង្ហាញពីតំបន់បង្កើតផ្កាយសកម្មទាំងនេះថាជាពពុះពណ៌ផ្កាឈូកភ្លឺដែលរាយប៉ាយពាសពេញថាស និងដៃគូទខ្យងរបស់កាឡាក់ស៊ី។

រូបភាពនេះគឺជាផ្នែកមួយនៃកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រដ៏ទូលំទូលាយមួយដើម្បីធ្វើផែនទីទំនាក់ទំនងរវាងឧស្ម័នកាឡាក់ស៊ី និងការបង្កើតផ្កាយ។ តាមរយៈការសិក្សាកាឡាក់ស៊ីក្បែរៗនោះ អ្នកស្រាវជ្រាវមានគោលបំណងកំណត់យន្តការដែលជំរុញឱ្យមានការដួលរលំនៃឧស្ម័ន និងផលប៉ះពាល់ជាបន្តបន្ទាប់នៃផ្កាយទើបនឹងកើតទៅលើបរិស្ថានជុំវិញរបស់ពួកវា។

ប្រភព៖ NASA